Eξέγερση ή Επανάσταση στην Αίγυπτο;

Socialist #32, Egypt, Revolutionary Socialists

Το συγκεκριμένο κείμενο, γράφεται με αφορμή μια σύγκρουση που έχει ανοίξει στους κόλπους της αριστεράς, αντικαπιταλιστικής και μη, για το εάν και κατά πόσο η διαδικασία που ξεκίνησε να εκτυλίσσεται στην Αίγυπτο από την αρχή του χρόνου, συνιστά, ή όχι, επαναστατική διαδικασία.

Πιο συγκεκριμένα, στο ΠΡΙΝ της Κυριακής 3/4, σελ.21, διαβάζουμε στο άρθρο :

"επαναστάσεις - λάθος διάγνωση - Δημοκρατία και εξέγερση", ότι "κομμάτια της επαναστατικής αριστεράς (;),(...) υποβάθμισαν την αντίθεσή τους στην επέμβαση των ΗΠΑ-Βρετανίας-Γαλλίας και των "πρόθυμων προστατών" του λαού της Λιβύης, στο όνομα της λιβυκής "εξέγερσης" ή "επανάστασης". Παρασύρθηκαν από τον αυθόρμητο δημοκρατικό ριζοσπαστισμό της λαϊκής και νεανικής έκρηξης στη Λιβύη, αλλά δεν διδάχτηκαν καθόλου ούτε από τα όρια της αιγυπτιακής εξέγερσης, ούτε από τα εμφανή σημεία γρήγορης υποταγής των λιβυκών μαζών σε αστικές δυνάμεις, σε καιροσκόπους πρώην υποστηρικτές του καθεστώτος Καντάφι ή και σε "εν υπνώσει" συμμάχους των Αμερικανών και των Ισραηλινών"(...)"Ο αγώνας για τη δημοκρατία ποτέ δεν ήταν ουδέτερος, περισσότερο δε στην εποχή μας, όπου το δημοκρατικό ζήτημα συνδέεται βαθύτερα με το κοινωνικό ζήτημα της εκμετάλλευσης. Η πάλη για τη δημοκρατία ή θα συνδέεται με την Αριστερά, την ανατροπή και το σοσιαλισμό ή θα υποτάσσεται, τελικά, στη σημερινή αστική άρνηση της δημοκρατίας και στον αντιδραστικό ολοκληρωτικό καπιταλισμό. Έτσι, η μεγαλειώδης αιγυπτιακή εξέγερση, που έγινε στο όνομα της δημοκρατίας, κατέληξε, έστω και προσωρινά (όπως πιστεύουμε), να παραδώσει τον αγώνα της σε μια "δημοκρατική" στρατιωτική χούντα. Όλα αυτά δεν δικαιολογούν σε καμία περίπτωση το χαρακτηρισμό των αραβικών εξεγέρσεων ως "επαναστάσεων", όπως βιάστηκαν να εκτιμήσουν ορισμένες από τις δυνάμεις τροτσκιστικής αναφοράς(...)".

Και ανοίγει η κουβέντα για το τι είναι, λοιπόν, επανάσταση. Το να ανοίγεις, όμως, μια τέτοια κουβέντα, ισχυριζόμενος ότι δήθεν κάποιοι τροτσκιστές "βιάζονται" και "δε διδάσκονται από τα εμφανή όρια της αιγυπτιακής εξέγερσης", καθώς και ότι "η μεγαλειώδης αιγυπτιακή εξέγερση κατέληξε να παραδώσει τον αγώνα της σε μια "δημοκρατική" στρατιωτική χούντα", την ίδια στιγμή που οι παναιγυπτιακές φοιτητικές καταλήψεις δίνουν τη μάχη για να ξηλωθούν όλοι οι εγκάθετοι πρυτάνεις και καθηγητές του παλαιού καθεστώτος, που οι εργάτες μεταφέρουν την πλ. Ταχρίρ μέσα σε κάθε χώρο δουλειάς, και που τα νέα για νέους νεκρούς φτάνουν ακόμα και σήμερα, 8/4, ύστερα από την αιματηρή σύγκρουση, για άλλη μια φορά στην πλ. Ταχρίρ, με αξιωματικούς του στρατού να αυτομολούν στο πλευρό των διαδηλωτών απ'τη μια, και τους διαδηλωτές να παραμένουν στην πλατεία για να τους προστατεύσουν από το στρατιωτικό καθεστώς, από την άλλη.

Η "ρεαλιστική" αριστερή διάγνωση της κοινωνικής πραγματικότητας, λοιπόν, δεν μπορεί ούτε καν να σμιλέψει σχήματα που να ταιριάζουν στην ίδια αυτή την εικόνα της πραγματικότητας, αλλά αντίθετα, την κόβει και την ράβει στα μέτρα της θεωρητικής της άποψης, αγνοώντας τις επαναστατικές διαδικασίες που όχι μόνο συντελέστηκαν, αλλά και συνεχίζουν να συντελούνται στην Αίγυπτο, δεδομένης μιας βασικής έλλειψης στο θεωρητικό της οπλοστάσιο : της διαρκούς επανάστασης του Τρότσκυ.

Η διαρκής, όμως, επανάσταση, δεν βρήκε ποτέ καλύτερη ιστορική επαλήθευση από την ίδια τη Ρώσικη Επανάσταση του Οκτώβρη του -'17, όταν το αστικοδημοκρατικό καθεστώς που εγκαθιδρύθηκε από το Φλεβάρη, μετά την ανατροπή του Τσάρου, παρέδωσε τα ηνία στην εργατική εξουσία των σοβιέτ. Μπορεί σήμερα στην Αίγυπτο να μη μιλάμε για σοβιέτ εργατών-στρατιωτών-αγροτών, όμως αυτό δε σημαίνει ότι "μία επανάσταση στην Αίγυπτο θα έπρεπε να είναι είτε αστικοδημοκρατική είτε σοσιαλιστική", ή ακόμα χειρότερα, ότι δε θα μπορούσε παρά να είναι σοσιαλιστική. Στον καπιταλισμό του 21ου αιώνα, είναι οι εργάτες αυτοί που θα βάλουν σε κίνηση τα ίδια τα ενδεχόμενα μικροαστικά και αστικά κομμάτια, που θα τους "καθοδηγήσουν", στη διεκδίκηση δημοκρατικών ελευθεριών, ταυτόχρονα όμως, οι ίδιες αυτές ελευθερίες δε θα παραχωρηθούν από κανέναν εγκάθετο του παλιού καθεστώτος, όπως και από κανέναν αστό γενικά : χρειάζεται αστραπιαίο και βίαιο ξεπέρασμα πολλών σταδίων στις συνειδήσεις του κόσμου, άλματα που στον δυτικό κόσμο χρειάστηκαν αιώνες, που όμως εξαιτίας της συνδυασμένης και ανισομερούς ανάπτυξης της Αιγύπτου, και δεδομένης της θέσης της στο παγκόσμιο καπιταλιστικό δίχτυ, είναι εφικτά.

Έτσι και το 1905 στη Ρωσία, και μαζί με μια συνεχή απεργιακή διαδικασία πυο καταγόταν στα 1896, άλλοτε σποραδική και με απομονωμένες οικονομικές απεργίες, άλλοτε με απρόβλεπτους πανρωσικούς συντονισμούς και οργάνωση μαζικών γενικών απεργιών που κατακτούσαν την ενότητα της οικονομικής και πολιτικής πάλης (όπως μας περιγράφει η Ρόζα Λούξεμπουργκ στο Μαζική Απεργία, Κόμμα, Συνδικάτα), οδηγήθηκε σε μια επανάσταση που έφτασε να αμφισβητήσει κάθετι το μέχρι τότε σταθερό, κάθετι το βέβαιο. "Η διαλεκτική -σημείωνε ο Λένιν μελετώντας τον Χέγκελ - συνοψίζεται στην αντίφαση, τη διακοπή του βαθμιαίου, το άλμα από την ποσοτική στην ποιοτική αλλαγή", τέτοια μεταστροφή της ποσότητας σε ποιότητα συνιστά και η μαζική απεργία, κατά τη Λούξεμπουργκ.

Αντίστοιχα, οι μαζικές διαδηλώσεις των 8 εκατομμυρίων ανθρώπων στην Αίγυπτο, στο πλαίσιο της "γενικής απεργίας επ'αόριστον", οι μεγαλύτερες ίσως διαδηλώσεις στην ιστορία της ανθρωπότητας, αποτελούν αναγκαστικά τη "βίαιη εισβολή των απλών ανθρώπων στο προσκήνιο της ιστορίας", που, κάπως γλαφυρά, συνιστά μια επαναστατική διαδικασία.

Το κατά πόσο έχουν οι Αιγύπτιοι εργάτες και εργάτριες ταξική συνείδηση, δεν εξαρτάται από τον εθνικισμό ή τον ισλαμικό φονταμενταλισμό που βλέπουν στα μάτια τους οι ισλαμοφοβικοί διεθνιστές. Tι έλεγαν οι διεθνιστές αυτοί όταν οι εργάτες που καταλάμβαναν τα εργοστάσια στην αργεντινή κυμάτιζαν την αργεντίνικη σημαία, ή τι λένε για τις ελληνικές σημαίες που κρέμονται έξω από το κατειλημμένο από τους συμβασιούχους δημαρχείο στην Κοτζιά; Το σύμβολο είναι μονάχα ένα όριο, μια κρούστα, και στη μάχη των θεσμών, τον "πόλεμο των θέσεων" κατά τον Γκράμσι, τίθεται το ζήτημα, εάν οι Αιγύπτιοι εργάτες θα αφήσουν λίγο στο παραπέρα τον Αλλάχ, για να τιμήσουν τους νεκρούς, στη μάχη, συντρόφους τους, ή αν θα συνδυάσουν τα δύο αυτά σύμβολα, προσευχόμενοι για τους νεκρούς στον Αλλάχ, πράγμα που φαντάζει άμεσα ως πιο πιθανό.

Οι γυναίκες που ξεκινούσαν τις απεργίες στη Μαχάλα φωνάζοντας "που είναι οι άντρες" κάνανε θρίψαλα κάθε σταλινικό επαναστατικό προκάτ, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά ότι "η ταξική συνείδηση δεν είναι αυτό που ο ένας ή ο άλλος προλετάριος έχουν στο μυαλό τους, αλλά αντίθετα αυτό ακριβώς που αυτοί είναι, κι εξαιτίας αυτού του είναι, αυτό που αυτοί είναι ιστορικά αναγκασμένοι να κάνουν", κι αυτό που αναγκάστηκαν οι προλετάριοι κι οι σύγχρονοι πληβείοι της Αιγύπτου να κάνουν, ήταν να επαναστατήσουν, όχι από καμμιά επαναστατική ηγεσία, αλλά από την ίδια την ιστορία. Κι η ίδια αυτή εργατική τάξη είναι που γέννησε και γεννάει τις επαναστατικές ηγεσίες που θα δώσουν τη συνέχεια στην Αίγυπτο.

Για περισσότερα :

http://www.isj.org.uk/index.php4?id=717&issue=130